In het nieuws
Kindervaccins beschermen tegen ernstige infectieziektes zoals mazelen en kinkhoest. Op sociale media gaat rond dat gevaccineerde kinderen veel vaker een chronische aandoening of vorm van neurodivergentie (zoals bij ADHD of autisme) zouden hebben. Een ongepubliceerde studie zou dat aantonen. Onderzoekers en overheden blijven de veiligheid van vaccins opvolgen, ook lang nadat ze zijn goedgekeurd.
Conclusie
Kindervaccins beschermen tegen ernstige infectieziektes. De Amerikaanse studie die nu op sociale media circuleert, werd wegens ernstige fouten stopgezet en nooit onafhankelijk wetenschappelijk beoordeeld. De resultaten zijn zo sterk vertekend dat ze geen enkel bewijs leveren dat vaccins chronische aandoeningen en vormen van neurodivergentie zouden veroorzaken. Dat antivaxxers de studie voorstellen als een begraven waarheid, zaait twijfel zonder wetenschappelijke basis. Talloze grotere en goed uitgevoerde studies ondersteunen de veiligheid van kindervaccinaties. Heb je vragen over vaccinaties? Praat erover met je arts.
Lees verder »Waar komt dit nieuws vandaan?
Het filmpje komt uit een gesprek op het Instagramaccount van de Amerikaanse komiek Jim Breuer. Zijn gast is Del Bigtree, bekend van de vaccinkritische organisatie ICAN en maker van de film Vaxxed. In zijn nieuwe documentaire An Inconvenient Study, gratis te bekijken op de bijbehorende website, stelt Bigtree een ongepubliceerde studie voor als bewijs dat vaccins kinderen ziek zouden maken. Volgens hem hield het ziekenhuisnetwerk Henry Ford Health de resultaten bewust achter omdat ze ongunstig waren voor vaccins.
Bron
Hoe moet je dit nieuws interpreteren?
Wat zegt de studie?
Onderzoekers van Henry Ford Health gebruikten bestaande medische dossiers van 18.468 kinderen. Ze vergeleken hoe vaak chronische aandoeningen en vormen van neurodivergentie (zoals autisme en ADHD) werden vastgesteld bij gevaccineerde en ongevaccineerde kinderen (2). Volgens hun berekeningen was de kans dat tijdens de opvolging een chronische aandoening of vorm van neurodivergentie werd vastgesteld, ongeveer 2,5 keer zo hoog bij kinderen die minstens 1 vaccin kregen.
De studie verscheen nooit in een wetenschappelijk tijdschrift en onderging geen onafhankelijke beoordeling door externe wetenschappers (peerreview). Het manuscript dook pas op als document bij een hoorzitting in de Amerikaanse Senaat.
Volgens Henry Ford Health kwamen al bij de eerste interne controle ernstige fouten in de gegevens en de onderzoeksmethode aan het licht. Daarom werd het onderzoek stopgezet (3). Bigtree stelt die afwijzing in zijn documentaire voor als een poging om schadelijke informatie over vaccins te verbergen. Maar dat een studie tijdens een politieke hoorzitting wordt voorgesteld, maakt ze daarom niet wetenschappelijk betrouwbaar.
Waarom bewijst de studie geen schade door vaccins?
De 2 groepen verschilden op vele vlakken die niets met vaccins te maken hebben:
- Gevaccineerde kinderen gingen ongeveer 7 keer per jaar naar de dokter, ongevaccineerde kinderen ongeveer 2 keer. Wie vaker gaat, krijgt sneller een diagnose zoals eczeem of lichte astma.
- Ongevaccineerde kinderen bleven meestal maar half zo lang in de studie, terwijl veel aandoeningen pas na de eerste levensjaren aan het licht komen.
- Ouders die hun kinderen niet laten vaccineren, verschillen vaak in opleiding, inkomen en hoe snel ze een arts raadplegen. De onderzoekers hielden daar geen rekening mee.
Dat geen enkel ongevaccineerd kind de diagnose ADHD kreeg, zoals Bigtree zelf aanhaalt, kan ook komen doordat die kinderen minder vaak onderzocht en minder lang gevolgd werden. Een internationale groep wetenschappers beoordeelde het onderzoek in het tijdschrift Clinical Infectious Diseases als zo ernstig vertekend dat de resultaten niet bruikbaar zijn om te bepalen of vaccins chronische aandoeningen en neurodivergentie veroorzaken (4). De studie hoort dus thuis in de prullenbak, niet in een betrouwbaar wetenschappelijk tijdschrift.
Wat zegt goed wetenschappelijk onderzoek?
Tientallen jaren onderzoek toont dat de kindervaccinaties de kans op chronische aandoeningen en vormen van neurodivergentie niet verhogen. Een Deense studie volgde bijvoorbeeld meer dan 1,2 miljoen kinderen (5) en onderzocht 50 chronische aandoeningen en vormen van neurodivergentie.
- Kinderen die meer vaccins met aluminium kregen, hadden geen hoger risico op auto-immuunziekten, allergieën of ontwikkelingsstoornissen.
- Deze studie onderzocht specifiek het aluminium in vaccins en beantwoordt dus niet elke vraag over elk afzonderlijk vaccin.
- Ze keek wel naar dezelfde soorten aandoeningen als de Amerikaanse studie, bij een veel grotere groep kinderen. We schreven er eerder over.
Waarom is misinformatie over vaccins gevaarlijk?
Verhalen zoals in dit filmpje blijven rondgaan en zaaien twijfel bij ouders. Wie misinformatie over vaccins te zien krijgt, is minder geneigd om zichzelf of diens kinderen te laten vaccineren, ook als de informatie later rechtgezet wordt. In de Verenigde Staten zie je de gevolgen.
- Het aandeel kleuters dat gevaccineerd is tegen mazelen, daalde er in 6 jaar van 95 naar 92 op de 100 (6).
- In 2026 telde het land al meer dan 5.000 gevallen van mazelen, meer dan dubbel zoveel als in 2025 en het hoogste aantal in 35 jaar.
Ook in België duiken opnieuw gevallen van mazelen op door een dalende vaccinatiegraad. Meer factchecks over vaccinaties vind je in ons dossier vaccinatie.
Conclusie
Kindervaccins beschermen tegen ernstige infectieziektes. De Amerikaanse studie die nu op sociale media circuleert, werd wegens ernstige fouten stopgezet en nooit onafhankelijk wetenschappelijk beoordeeld. De resultaten zijn zo sterk vertekend dat ze geen enkel bewijs leveren dat vaccins chronische aandoeningen en vormen van neurodivergentie zouden veroorzaken. Dat antivaxxers de studie voorstellen als een begraven waarheid, zaait twijfel zonder wetenschappelijke basis. Talloze grotere en goed uitgevoerde studies ondersteunen de veiligheid van kindervaccinaties. Heb je vragen over vaccinaties? Praat erover met je arts.
Referenties
- (2) Lamerato L, Chatfield A, Tang A, Zervos M. Impact of childhood vaccination on short and long-term chronic health outcomes in children: a birth cohort study. Niet-gepubliceerd manuscript, US Senate Committee on Homeland Security and Governmental Affairs. S
- (3) Henry Ford Health. Fact-check: debunking the top myths around viral ‘vaccine study’. Oktober 2025.
- (4) Munblit D, Buonsenso D, Olliaro PL, et al. Vaccines, bias, and the perils of non-peer-reviewed studies: fueling misinformation and vaccine hesitancy. Clin Infect Dis 2026;83(4):e892-e899.
- (5) Andersson NW, Bech Svalgaard I, Hoffmann SS, et al. Aluminum-Adsorbed Vaccines and Chronic Diseases in Childhood: A Nationwide Cohort Study. Ann Intern Med 2025;178(10):1369-1377.
- (6) Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Measles cases and outbreaks. November 2026.